İçindekiler

ANLAŞMALI BOŞANMA DAVASI NEDİR ?

ANLAŞMALI BOŞANMA DAVASININ ŞARTLARI NELERDİR ?

ANLAŞMALI BOŞANMA DAVASI İÇİN GEREKLİ EVRAKLAR NELERDİR ?

ANLAŞMALI BOŞANMA PROTOKOLÜ NEDİR ?

ANLAŞMALI BOŞANMADA VELAYET KONUSU

ANLAŞMALI BOŞANMADA TAZMİNAT KONUSU

ANLAŞMALI BOŞANMADA MAL PAYLAŞIMI KONUSU

ANLAŞMALI BOŞANMADA NAFAKA KONUSU

ANLAŞMALI BOŞANMA DAVASINDA GÖREVLİ VE YETKİLİ MAHKEME NERESİDİR?

ANLAŞMALI BOŞANMA DAVASINDA DURUŞMA NASIL OLMAKTADIR ?

ANLAŞMALI BOŞANMA DAVASI SONRASI SÜREÇ

ANLAŞMALI BOŞANMA DAVASI NEDİR ?

4721 sayılı Medeni Kanuna göre boşanma davası Anlaşmalı Boşanma Davası ve Çekişmeli Boşanma Davası olmak üzere iki şekilde açılabilir.

Anlaşmalı Boşanma Davası aşağıda daha da detaylı bir şekilde açıklayacağımız üzere her iki tarafın boşanmanın tüm sonuçları hakkında özgür iradeleriyle anlaşarak evlilik birliğini sona erdirmek üzere açmış oldukları boşanma davasıdır.

ANLAŞMALI BOŞANMA DAVASININ ŞARTLARI NELERDİR ?

Anlaşmalı Boşanma Davası TMK’nın 166. Maddesinin 3. Fıkrasında açıkça düzenlenmektedir :

TMK’nın 166/3 maddesi “Evlilik en az bir yıl sürmüş ise, eşlerin birlikte başvurması ya da bir eşin diğerinin davasını kabul etmesi hâlinde, evlilik birliği temelinden sarsılmış sayılır. Bu hâlde boşanma kararı verilebilmesi için, hâkimin tarafları bizzat dinleyerek iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirmesi ve boşanmanın malî sonuçları ile çocukların durumu hususunda taraflarca kabul edilecek düzenlemeyi uygun bulması şarttır. Hâkim, tarafların ve çocukların menfaatlerini göz önünde tutarak bu anlaşmada gerekli gördüğü değişiklikleri yapabilir. Bu değişikliklerin taraflarca da kabulü hâlinde boşanmaya hükmolunur. Bu hâlde tarafların ikrarlarının hâkimi bağlamayacağı hükmü uygulanmaz.

” şeklindedir.

Anlaşmalı boşanma davası açılabilmesi için Medeni Kanun’un aradığı şartlar şunlardır:

1. Evlilik ilişkisinin en az 1 yıl sürmesi gerekir. Evlilik ilişkisinden kasıt, taraflar arasında yapılan resmi nikahtan itibaren en az bir yıllık bir sürenin geçmiş olmasıdır. Taraflar arasında imam nikahı, nişanlılık ya da birlikte yaşama gibi hallerde geçen süre 1 yıllık süreye dahil edilemez
2. Eşlerin mahkemeye beraber başvurmalı ya da bir eşin açtığı boşanma davasını diğer eş kabul etmelidir. Taraflar ortak bir dilekçe ile birlikte başvurabilecekleri gibi, eşlerden birinin usulüne uygun olarak açmış olduğu boşanma davasındaki tüm talepleri diğer tarafın kabul etmesi ile de anlaşmalı boşanma gerçekleştirilebilir. Bunun yanında çekişmeli olarak görülmekte olan bir boşanma davasında tarafların anlaşmalı boşanma iradelerini açıklayan protokolü mahkemeye sunmaları ya da duruşma esnasında anlaşma şartlarını duruşma zaptına geçirmeleri ile de anlaşmalı boşanma gerçekleşebilir.
3. Taraflar hakim huzurunda boşanma iradelerini bizzat      açıklamalıdır. Boşanma kişiye sıkı sıkıya bağlı haklardandır. Bu sebeple, avukatları olsa dahi her iki taraf da bizzat duruşmaya katılmalı, boşanma iradelerini hakim huzurunda bizzat açıklamalı ve dosyaya sunmuş oldukları anlaşmalı boşanma protokolündeki maddelere ilişkin onayı olup olmadığına dair hakim önünde beyanda bulunmalıdır. Aksi halde, anlaşmalı boşanma davalarında eşlerden birisinin gelmemesi halinde boşanma gerçekleşmemektedir.
4. Hakim, boşanmanın mali sonuçları ile çocukların durumu ile ilgili düzenlemeyi uygun bulmalıdır. Tarafların, hakime sunmuş oldukları anlaşma şartlarındaki maddi-manevi tazminat, nafaka, çocukların velayeti, çocuklar ile kişisel münasebet gibi hususların hakim tarafından uygun bulunması gerekir. Hakim gerek görürse bu şartlarda değişikliğe gidebilir. Ancak hakimin yapmış olduğu bu değişiklikler taraflarca kabul edilmesi durumunda anlaşmalı boşanma gerçekleşebilir. Aksi durumda dava çekişmeli boşanma davasına döner.

ANLAŞMALI BOŞANMA DAVASI İÇİN GEREKLİ EVRAKLAR NELERDİR?

Öncelikle çiftler evliliğin sürdürülmesine imkân kalmadığına ve anlaşmalı olarak boşanmak istediklerine dair beyanda bulundukları bir dava dilekçesi hazırlamalıdır. Boşanma davasını açan davacı eşin dilekçesine karşılık davalı eş davayı ve ekinde sunulu protokolü kabul ettiğine dair beyanda bulunabilir. Bahse konu bu dava dilekçesinin eki olarak ise eşlerin imzalamış oldukları anlaşmalı boşanma protokolü eklenmelidir. Bahse konu anlaşmalı boşanma protokolü ıslak imzalı olmalıdır.

ANLAŞMALI BOŞANMA PROTOKOLÜ NEDİR ?

Anlaşmalı boşanma protokolü tarafların boşanmanın mali sonuçlarını (nafaka, maddi-manevi tazminat) ve müşterek çocukların durumunu (velayet, kişisel ilişki) düzenledikleri bir sözleşmedir. Söz konusu protokol titizlikle hazırlamalı, kanuna aykırı hususlar içermemeli, koşula bağlanmamalı, icra edilebilir ve ucu açık olmayan maddeler içermelidir. Bu sözleşmenin hâkim tarafından uygun bulunması şarttır. Aksi halde hakimin davayı reddetme ihtimali bulunmaktadır. Ayrıca, hâkim kendisi de tarafların ve çocukların menfaati için protokolde değişiklik yapabilir. Ancak bu değişikliklerin taraflarca da kabul edilmesi gerekmektedir.

ANLAŞMALI BOŞANMADA VELAYET KONUSU

Velayet, boşanmada önemli bir konudur. Mahkeme çocuğun menfaatini üstün tutarak karar vermektedir. Çekişmeli boşanmada olduğu gibi mahkeme, velayet konusunda çocuğun görüşünü almamaktadır. Anlaşmalı boşanmada, ebeveynler çocuğun velayeti konusunda uzlaşmalı, protokolde mutabakata vardığı şekilde düzenlemelidir. Hakim, tarafların uzlaştığı şekilde kararı verecektir.

Velayet hakkı, çocuğun 18 yaşına kadar devam etmektedir. Çocuğun 18 yaşını geçmesi halinde reşit olacağından ebeveynin velayet hakkı da ortadan kalkacaktır.

Bunun yanında velayeti kendisine bırakılmayan ebeveynin çocukla görüşme düzeni, tarafların kendi iş durumuna ve çocuğun yaşına göre kişisel ilişki gün ve saatlerini belirlemesi halinde protokol maddesinde de belirtebilecektir. Taraflar takdiri mahkemenin kararına bırakmış ise mahkeme, çocuğun yaşını da gözeterek yatılı veya yatılı olmaksızın hafta sonları, resmi ve dini bayramlar, yılbaşı, yaz tatili gibi çocuğun reşit olacağı tarihe kadar kişisel ilişki gün ve saat konusunda takdirde bulunacaktır.

Anlaşmalı boşanma sona erdikten sonra velayeti kendisinde olmayan ebeveyn, çocuğun veya çocuklarının velayetini almak için her daim velayetin değiştirilmesi durumunda dava açabilecektir.

ANLAŞMALI BOŞANMADA TAZMİNAT KONUSU

Tazminat, eşin evlilik birliğine neden olan olaylarda kusurlu olması ve diğer eşe vermiş olduğu zararı maddi ve manevi olarak gidermesidir. Kısacası tazminat zararın tazmin edilmesidir.

Türk Medeni Kanunu’nda boşanma nedeniyle mevcut veya beklenen menfaatlerinin zedelenmesi halinde kusurlu veya daha az kusurlu olan taraftan maddi tazminat talep edebilir. Ayrıca kişilik hakları zedelenen, manevi çöküntüye uğrayan eş, diğer eşten manevi tazminat talebinde bulunabilecektir. Taraflar protokol üzerinde yapmış oldukları bu anlaşmada, tazminat maddesini detaylandırmalıdır. Örneğin; maddi veya manevi tazminat miktarı, ödeneceği gün, ödeneceği banka hesabına kadar bir düzenleme yapabilirler. Tarafların boşanma sonrasında karar kesinleşmiş ve tazminatın ödeneceği gün ödeme gerçekleşmez ise eski eş aleyhine ilamlı icra takibi başlatılacaktır.

Taraflar tazminata dair birbirlerinden tazminat istemediklerine dair protokolde düzenlemede bulunmuşsa boşanma sonrasından yeniden tazminat talebinde bulunamazlar. Anlaşmalı boşanma davasında her türlü maddede taraflar anlaşmış olarak sayılacağından kararın kesinleşmesinden sonra yeniden tazminat talebinde bulunulamayacaktır.

ANLAŞMALI BOŞANMADA MAL PAYLAŞIMI KONUSU

Mal rejimi tasfiyesi uzmanlık gerektiren bir konu olup, mal paylaşımı konusunda hak kaybına uğramamak adına mutlaka uzman bir hukukçudan yardım alınmalıdır. Zira, anlaşmalı boşanma sonrasında mal paylaşımı için yeniden dava açma hakkı bulunmamakta olup, verilen karar kesin hüküm taşımaktadır.

Mal olarak kastedilen şeyler arasında araç, taşınmaz, bankadaki paralar, düğünde takılan altınlar sayılmaktadır. Protokol maddesinde malın kimin üzerinde kalacağı, mala ilişkin gerekli bilgiler (tapu bilgileri, araç bilgileri vs.) mal devredilecekse ne zaman devredileceği, devre ilişkin masrafların kim tarafından ödeneceği gibi tüm hususlar ayrıntılı ve açık bir şekilde yazmalıdır. Örneğin; evlilik birliği içerisinde bir araç alındı ve her iki eşin kanunen yarı yarıya hakkı bulunuyorsa aracın devri veya değerinin diğer eşe ödenmesi yönünde bir karar verilebilecektir. Taraflar protokol maddesinde, bir malın devrinin müşterek çocuğun üzerine yapılacağı konusunda da anlaşma sağlayabilmektedir.

Düğünde takılan altınlar kanunen kadının hakkıdır. Ancak taraflar anlaşmalı boşanma protokolünde altınların kadına ya da erkeğe aynen iade edilmesi veya değerinin ödenmesi yönünde de karar verebilmektedir.

Eşler kirada bir evde oturuyorsa ortak konuta dair tarafların anlaşma yapması gerekmektedir. Taraflar, kirada olan evde kim oturacak, diğer eş kira sözleşmesini üzerine alacak mı, evin içerisinde bulunan eşyaların paylaşımı gibi her konuda anlaşmalıdırlar.

Bunun yanında ileri tarihte ev alınacağına dair de protokole madde konulabilmektedir. Bu gibi durumlarda evin değerinin ne olacağı, hangi ilden alınacağı, kaç metrekare olacağı, boşanma kararının kesinleşme tarihinden önce mi sonra mı alınacağı (kesin bir tarih belirtilerek) gibi somut bilgilerin yazılması da önem arz etmektedir.

Evlilik birliği içerisinde alınan bir taşınmaz veya aracın kredi borcu boşanma davası açılırken devam ediyor ise kredi borcu üstlenen eş, protokolde krediye dair bir anlaşma isteyebilir.

ANLAŞMALI BOŞANMADA NAFAKA KONUSU

Anlaşmalı boşanmada eşlerin nafakaya bağlı bir talebinin olması halinde bu nafaka, miktarıyla birlikte sözleşmede açıkça belirtilmelidir. Yoksulluk nafakası, boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek olan tarafın karşı taraftan talep ettiği nafakadır. Anlaşmalı boşanma protokolünde eş, nafaka talebi bulunmadığına dair bir madde belirtiyorsa bu nafaka talebinden feragat etmiş sayılmaktadır. Anlaşmalı boşanma davasında bu nafaka talebinden feragat eden eş, anlaşmalı boşanma sonrası yeniden dava açarak nafaka talebinde bulunamamaktadır. Bu gibi hukuksal sorunlar yaşamamak adına uzman bir avukat ile ilerlemek faydalı olacaktır.

İştirak nafakası ise çocuğun eğitim, sağlık, kıyafet, beslenme gibi masraflarına yönelik müşterek çocuk adına ödenen nafaka türüdür. Anlaşmalı boşanma davasında iştirak nafakası istenmemiş olsa dahi, karar kesinleştikten sonra yeniden istenmemesi için hiçbir engel bulunmamaktadır. Çocuğun menfaati her zaman üstün olduğundan velayeti alan eş, çocuğa nafaka ödenmesi adına talepte bulunabilecektir. Bunun yanında ilerleyen süreçlerde nafaka miktarı yeterli gelmezse iştirak nafakasının artırılması adına da dava açılabilmektedir.

Protokolde, iştirak nafakası haricinde çocuğun eğitim aldığı okulun ücreti, okul adına yapılan masraflar, özel kurs ücreti, servis ücreti ve özel sağlık güvencesi de dahil tutularak ödeme yapılacağı belirtilebilir.

Reşit olan çocuk adına ise yardım nafakasına dair protokole madde konulamamaktadır. Reşit olan çocuğun ayrıca nafaka talepli dava açması gerekmektedir.

Mahkemece, taraflarca aksi bir durum belirtilmedikçe protokol maddesinde belirtilen nafakanın davanın açılma tarihinden itibaren ödenmesine hükmedilir.

Taraflar nafaka artırımı konusunda belli bir yüzdede anlaşmış ise protokol maddesine muhakkak yazmalıdır. Ancak nafaka artırımı konusu mahkemenin takdirine bırakılmış ise ÜFE artış oranına göre hüküm konulacaktır.

ANLAŞMALI BOŞANMA DAVASINDA GÖREVLİ VE YETKİLİ MAHKEME NERESİDİR?

Tüm bu aşamalar tamamlandıktan sonra ise eşlerden biri veya ikisi beraber, dava dilekçesi ve Anlaşmalı Boşanma Protokolü ile birlikte Aile Mahkemesine başvurup, gerekli harç ve giderleri ödedikten sonra anlaşmalı boşanma davasını açabilir. Aile Mahkemesi yoksa Aile Mahkemesi sıfatıyla Asliye Hukuk Mahkemesi görevlidir.

Boşanma veya ayrılık davalarında yetkili mahkeme ise eşlerden birinin yerleşim yeri ya da davadan önce son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesidir. Ancak bu yetki kuralı kesin yetki kuralı değildir. Yani davacı taraf davasını yetkili aile mahkemelerinden birisinde açmazsa ve davalı tarafından da mahkemenin yetkisine itiraz edilmezse, mahkemenin yetki konusunu resen dikkate alıp yetkisizlik kararı vermesi mümkün değildir.

ANLAŞMALI BOŞANMA DAVASINDA DURUŞMA NASIL OLMAKTADIR ?

Yukarıda da belirttiğimiz gibi, her iki tarafın avukatı dahi olsa her iki taraf da duruşmaya katılmak zorundadır. Duruşmada hakim taraflara boşanmak isteyip istemediklerini ve protokol maddelerinde mutabık olunup olunmadığını sormaktadır. Tarafların mutabık olmaması veya emin olmaması halinde ise hüküm kurulmamaktadır. Taraflardan birisi veya her ikisi anlaşmalı boşanma yoluyla boşanmaktan vazgeçer ise anlaşmalı boşanma davası çekişmeli boşanmaya dönecektir.

Tarafların anlaşmalı boşanmaya karar vermesi ve Mahkemenin duruşma günü vermesi halinde taraflardan birisi veya her ikisinin mazeretli olması halinde duruşmanın ertelenmesi mümkündür. Ancak her iki eş de mazeretsiz olarak duruşmaya gelmez ise hakim tarafından dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilmektedir. Böylesi bir durumda taraflar, 3 ay içerisinde dosyanın yeniden işleme konulması ve duruşma günü verilmesi için başvuruda bulunmalıdır.

ANLAŞMALI BOŞANMA DAVASI SONRASI SÜREÇ

Mahkemenin duruşmada boşanmaya ilişkin vermiş olduğu karar kısa karardır. Kısa karar sonrası mahkeme gerekçeli kararı düzenleyecektir. Gerekçeli kararın düzenlenmesi sonrasında ise karar her iki tarafa tebliğ edilecektir. Kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde itiraz edilmez ise süre sonunda karar kesinleşecektir. Belirtmek gerekir ki, anlaşmalı boşanma kararı kesinleşene kadar her iki eş resmiyette halen evli olup, birbirlerine sadakat yükümlülükleri devam etmektedir. Kimlik değişimi için boşanma kararının kesinleşmesi gerekmektedir.

Anlaşmalı boşanma davası kararının kesinleşmesinden itibaren her iki eş resmiyette evli sayılmayacaktır. Erkek eş, kararın kesinleşmesi ile yeniden evlenebilir. Ancak kadın eşin soybağının karışmaması adına kanunda geçerli olan iddet müddetini beklemelidir. Bu süre, boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 300 gündür.

Sürenin kaldırılması için iddet müddetinin kaldırılması davası açılması gerekmektedir. Boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 300 gün içerisinde yeniden evlenmek isteyen kadın, hamile olmadığının raporunu sunarak aile mahkemesinde dava açabilecektir.

Anlaşmalı boşanma kararının kesinleşmesi ve kararda belirtildiği sürede diğer eşin borcunu yerine getirmemesi halinde ilamlı icra takibi başlatılabilecektir.

Anlaşmalı Boşanma yazısı ilk önce İz Partners İzmir Avukatlık - Hukuk Bürosu üzerinde ortaya çıktı.

Manevi Tazminat Nedir?

Manevi Tazminat, hukuk sistemimizde sıkça duyduğumuz bir terimdir. Ancak, ne anlama geldiği konusunda bazen karışıklık yaşanabilmektedir. Manevi tazminat, bir kişinin duygusal acı, ıstırap veya onuruna verilen zarar nedeniyle maddi olmayan bir tazminat talep etme hakkıdır. Yani, fiziksel bir yaralanma veya maddi kayıplar olmadan bile, bir kişinin duygusal veya ruhsal olarak zarar görmesi durumunda, bu zarara karşılık olarak talep edilen tazminattır.

Manevi tazminat, bir haksızlık veya ihmalkarlık sonucunda duygusal olarak etkilenen kişilere adalet sağlamayı amaçlar. Örneğin, bir kazada sevdiklerini kaybeden bir kişi, acılarının bedelini maddi olmayan bir şekilde talep edebilir. Manevi tazminat miktarı, mahkeme tarafından değerlendirilir ve birçok faktöre bağlı olarak belirlenir. Bu faktörler arasında acı ve ıstırabın şiddeti, zarar gören kişinin yaşam kalitesine etkisi, ihlalin yoğunluğu ve süresi gibi unsurlar yer alır. Manevi tazminat, insanların duygusal haklarını koruma altına alan bir hukuki kavramdır ve mağdurlara hukuki bir yol sunar.

Manevi Tazminat İstenebilen Haller

Manevi tazminat, çeşitli durumlarda talep edilebilir ve hukuk sistemimizde belirli hallerde kabul görmektedir. İşte manevi tazminat istenebilen bazı yaygın durumlar:

1. Kazalar ve İhmal Durumları: Örneğin, trafik kazaları, iş kazaları veya tıbbi hatalar gibi durumlarda manevi tazminat talep edilebilir. Bu durumlarda, kazaya veya ihmalkarlığa maruz kalan kişi, duygusal acı, ıstırap veya travma yaşadığını kanıtlayarak manevi tazminat talep edebilir.
2. İftira veya Hakaret: Bir kişinin itibarının zedelendiği, yanlış veya kötü niyetli beyanlar nedeniyle manevi zarar gördüğü durumlarda manevi tazminat talep edilebilir. İftira veya hakaret durumlarında, zarar gören kişi, itibarının geri kazanılması ve duygusal acılarının telafi edilmesi için tazminat talep edebilir.
3. İnsan Hakları İhlalleri: İnsan haklarına aykırı davranışlar sonucunda mağdur olan kişiler, manevi tazminat talep edebilir. Örneğin, haksız gözaltı, işkence, ayrımcılık veya özgürlüklerin ihlali gibi durumlar, manevi tazminat talebine yol açabilir.
4. İhmal veya Kötü Muamele: Bakım veya gözetim sorumluluğunu yerine getirmeyen kişiler veya kurumlar nedeniyle meydana gelen zararlar, manevi tazminat talep edilebilecek durumlar arasında yer alır. Örneğin, bir yaşlı veya engelli bakımında ihmali olan bir bakıcı veya huzurevi, mağdurların duygusal acılarının telafisini sağlamak amacıyla manevi tazminat talep edebilir.
5. Kayıp veya Ölüm: Bir sevdiklerini kaybeden kişiler, duygusal acı ve ıstırap yaşadıkları için manevi tazminat talep edebilir. Örneğin, bir ailenin bir trafik kazasında bir aile üyesini kaybetmesi durumunda, diğer tarafın kusurlu olduğu kanıtlanırsa manevi tazminat talebinde bulunulabilir.
6. Hatalı Doktor Uygulamaları: Hatalı doktor uygulamaları, manevi tazminat istenebilen haller arasında yer alır. Bir doktorun ihmal, hatalı tanı, yanlış tedavi veya cerrahi hatalar gibi tıbbi uygulamalar sonucunda bir hastanın duygusal acı veya ıstırap yaşaması durumunda manevi tazminat talep edilebilir.
7. Sosyal meyda üzerinden kişilik haklarına saldırı yapılması: Sosyal medya üzerinden kişilik haklarına saldırı yapılması, manevi tazminat talep edilebilecek durumlar arasında yer alır. Bir kişinin sosyal medya platformlarında iftira, hakaret, özel hayatın ihlali veya itibar zedelenmesi gibi saldırılara maruz kalması durumunda, manevi tazminat talep edilebilir.

Unutmayın, manevi tazminat talep etmek için, zarar görenin duygusal acı veya ıstırap yaşadığını kanıtlamak önemlidir. Her durumun ayrıntıları ve kanıtları farklı olabileceğinden, bir avukattan hukuki tavsiye almak her zaman en doğrusudur.

Manevi Tazminatın Şartları Nelerdir?

Manevi tazminat talep etmek için belirli hukuki şartların yerine getirilmesi gerekmektedir. İşte manevi tazminatın hukuki şartları:

1. Kişilik haklarının ihlal edilmesi: Manevi tazminat talep etmek için bir şart, şeref, haysiyet, özel hayat ve aile hayatının gizliliği gibi kişilik haklarının ihlal edilmiş olmasıdır. Kişilik hakları, her bireyin saygı görmesi gereken temel haklarıdır ve hukuki koruma altındadır. Kişilik haklarının ihlal edilmesi, bir kişinin onurunun zedelendiği, itibarının zarar gördüğü veya özel hayatının gizliliğinin ihlal edildiği durumları içerir.
2. Nedensellik İlişkisi: Zarar gören kişi, manevi tazminat talebinde bulunabilmek için haksız fiilin sebep olduğu zarar arasında bir nedensellik ilişkisi olduğunu kanıtlamalıdır. Yani, zararın haksız fiilden kaynaklandığı açık bir şekilde ortaya konulmalıdır. Zararın haksız fiil nedeniyle doğrudan meydana geldiği veya tahmin edilebilir bir sonuç olduğu gösterilmelidir.
3. Manevi Zararın Doğması: Manevi tazminat talebi için duygusal acı veya ıstırapın varlığını kanıtlamak gerekmektedir. Zarar gören kişi, haksız fiil sonucu duygusal acılar yaşadığını, ıstırap çektiğini veya onuruna zarar verildiğini ispatlamalıdır. Bu kanıtlar, tıbbi raporlar, psikolojik danışmanlık kayıtları veya tanıklar aracılığıyla sunulabilir.
4. Hukuka aykırı fiil: Manevi tazminat talebi için öncelikle bir haksız fiilin gerçekleşmiş olması gerekmektedir. Haksız fiil, başka bir kişi veya kuruluşun kusuru sonucunda zarara uğrama durumunu ifade eder. Örneğin, bir kazada veya bir iftira olayında haksız fiil gerçekleşmiş olmalıdır.

Manevi Tazminat Davası Hangi Mahkemede Açılır?        

Manevi tazminat davası açılırken, davanın açılacağı mahkemeye dikkat edilmesi gerekmektedir. Manevi tazminat davaları şahıs hakları ile ilgili davalar olduğundan bu davalarda görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemeleridir.

Manevi tazminat davasında birden fazla yetkili mahkeme bulunmaktadır. Bu nedenle, manevi tazminat davası açmak isteyen taraf, yetkili olan mahkemelerden birinde bu davayı açabilir.

Manevi tazminat davasında yetkili mahkemeler:

1. Davalının ikametgahının bulunduğu yer mahkemesi
2. Davalının birden fazla kişi olması halinde herhangi birinin yerleşim yeri mahkemesi
3. Haksız fiilin gerçekleştiği yer mahkemesi (Örneğin bir trafik kazası gerçekleştiyse, bu trafik kazası nedeniyle manevi tazminat davası açılmak isteniyorsa trafik kazasının gerçekleştiği yerde bu dava açılabilir)
4. Sözleşme ihlalinden doğan davalarda sözleşmenin ifa edildiği yer mahkemesi

Manevi Tazminat Davası Hangi Sürede Açılır? 

Manevi tazminat davasının, Kanun’da belirtilen süreler içerisinde açılması gerekmektedir. Aksi taktirde, süresi içerisinde açılmayan davaların usulen reddedilme riski bulunmaktadır. Manevi tazminat davasının hukuki sebebine göre zamanaşımı süreleri farklılık gösterebilir. Bu nedenle bu davaların mutlaka bir uzman avukat ile yürütülmesi gerekmektedir.

1. Haksız fiilden kaynaklı davalarda (örneğin iş kazası, trafik kazası, doktorun ihmali gibi durumlarda) kişinin fiil ve fail hakkında bilgi sahibi olmasından itibaren 2 yıl her halde 10 yıllık zamanaşımı bulunmaktadır.
2. Evlilik birliğinin sonlandırılması sonrasında açılacak manevi tazminat davalarının boşanmanın kesinleşmesinden itibaren 1 yıl içerisinde açılması gerekmektedir.
3. Sözleşmenin ihlali neticesinde açılacak manevi tazminat davalarında sözleşmenin sona erme tarihinden itibaren 10 yıllık zamanaşımı bulunmaktadır.

Manevi Tazminat Davasını Kimler Açabilir ve Kime Karşı Açılır?

Manevi tazminat davasını açacak kişinin belirlenmesi önem arz etmektedir. Nitekim, manevi tazminat davasını yanlış kişinin açması durumunda davanın husumet yokluğu nedeniyle reddedilmesi riski bulunmaktadır.

Yargıtay Kararlarında, manevi tazminatı cismani zarara uğrayan kişinin isteyebileceği ifade edilmiştir. Cismani zarar kavramının içerisine ruhsal bütünlük de yer almaktadır. Dolayısıyla, meydana gelen hukuka aykırı olay sebebiyle doğrudan maddi zarara uğramayan kişiler de manevi tazminat davası açabilmektedir.

Bir kişinin bedensel olarak zarara uğraması durumunda bu zararın ağırlığı dikkate alınarak bu kişinin ailesi, eşi, çocukları gibi yakınları da manevi tazminat davası açabilmektedir. Bunun dışında, yansıma yoluyla, yani başka bir kişinin uğradığı zarar nedeniyle manevi tazminat davası açılması mümkün değildir.

Manevi tazminat davası, zararın meydana gelmesine sebebiyet veren ve hukuka aykırı eylemi gerçekleştiren kişiye karşı açılmalıdır.

Bunun yanı sıra, bazı durumlarda kusursuz sorumluluk ilkesi gereğince, haksız fiile doğrudan sebebiyet vermeyen kişilere karşı da manevi tazminat davası açılabilmektedir. Örneğin, bir iş yerinde çalışan personelin kusuru sebebiyle zararınızın meydana gelmesi durumunda, adam çalıştıranın sorumluluğu ilkesi gereğince o iş yerinin sahibine manevi tazminat davası açılması mümkündür.

Manevi Tazminat Davası Nasıl Açılır?

Manevi Tazminat davasının açılabilmesi için, öncelikle bir dava dilekçesinin hazırlanması ve bu dava dilekçesinin Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 119. Maddesinde belirtilen şartları taşıması gerekmektedir.

Manevi tazminat davasının birçok usuli şartının bulunması sebebiyle bir avukatın yardımı ile bu davanın açılması önem arz etmektedir.

Manevi Tazminat Davasında Hesaplama Nasıl Yapılır?

Manevi tazminat davalarında tazminat miktarının hesaplanması oldukça karmaşık bir süreçtir. Çünkü manevi tazminat, maddi bir kaybı karşılamak yerine duygusal acıların telafisi amacıyla verilir. Bu nedenle, tazminat miktarı somut ve objektif bir ölçü birimi olmaktan ziyade, mahkemenin takdir yetkisine bağlıdır.

Mahkemeler, manevi tazminatın belirlenmesinde çeşitli faktörleri dikkate alır. Bunlar arasında zararın niteliği, mağdurun duygusal acıları, yaşanan travmanın etkisi, ihlalin şiddeti, tarafların sosyal durumu ve ekonomik koşulları gibi unsurlar yer alır. Mahkeme, delilleri ve tarafların beyanlarını değerlendirerek adalet ve hakkaniyet prensipleri doğrultusunda uygun bir tazminat miktarı belirlemeye çalışır.

Manevi tazminat miktarının hesaplanması karmaşık olmakla birlikte, bir avukatın rehberliği bu süreçte büyük önem taşır. İzmir Tazminat Avukatınız, benzer davalardaki örnek kararları ve mahkeme uygulamalarını inceleyerek sizin için en uygun tazminat talebini belirlemeye yardımcı olabilir. Hukuki deneyimleri ve uzmanlıkları sayesinde adil bir manevi tazminat miktarının talep edilmesine katkı sağlarlar.

Manevi Tazminat yazısı ilk önce İz Partners İzmir Avukatlık - Hukuk Bürosu üzerinde ortaya çıktı.